Raport „One Health 2023” dotyczący chorób odzwierzęcych

W grudniu 2024 roku został opublikowany raport EFSA i ECDC „One Health 2023”, który szczegółowo opisuje działania związane z monitorowaniem i nadzorem chorób odzwierzęcych w 2023 roku prowadzonym w 27 państwach członkowskich UE, Wielkiej Brytanii (Irlandii Północnej) oraz 10 krajach spoza UE. Wyniki raportu wskazują na rosnącą liczbę zakażeń wywołanych przez E. coli STEC i Listeria monocytogenes.

Kluczowe informacje

Występowanie chorób odzwierzęcych:

• W 2023 roku najczęściej zgłaszaną zoonozą u ludzi była kampylobakterioza, a na drugim miejscu znalazła się salmonelloza. W przypadku obu tych chorób zaobserwowano wzrost liczby zgłoszonych przypadków w porównaniu z rokiem 2022.

Próbki tusz różnych gatunków zwierząt badane na obecność bakterii Salmonella oraz próbki tuszek brojlerów do ilościowego oznaczania Campylobacter częściej dawały wynik pozytywny w przypadku badań prowadzonych przez organy kontroli w porównaniu do kontroli własnych.

Raport podkreśla potrzebę wzmocnienia nadzoru i działań mających na celu ograniczenie występowania tych chorób w łańcuchu dostaw żywności.

Salmonella Enteritidis:

• Salmonella Enteritidis nadal pozostaje głównym czynnikiem wywołującym salmonellozę. Salmonella obecna w „jajach i produktach jajecznych” budziła największe obawy jako czynnik ryzyka w 2023 roku.
• To właśnie ta kombinacja patogenu i rodzaju żywności – Salmonella w jajach i produktach jajecznych, odpowiadała za największą liczbę ognisk chorób i przypadków zakażeń spośród wszystkich analizowanych czynników i produktów spożywczych, a także była drugą najczęstszą przyczyną hospitalizacji.

Zakażenia E. coli STEC (lub Escherichia coli wytwarzającą toksynę Shiga):

• Trzeci najczęściej zgłaszany patogen zoonotyczny u ludzi, zaraz po Campylobacter i Salmonella.
• W latach 2019–2023 zaobserwowano stały wzrost zakażeń E.coli STEC, głównie związanych z produktami mlecznymi (innymi niż sery), serami oraz wołowiną.

Listeria monocytogenes – rosnące zagrożenie

• W 2023 roku liczba przypadków listeriozy osiągnęła najwyższy poziom od 2007 roku – zgłoszono łącznie 2 952 przypadki, co potwierdza stały wzrost zachorowań w ciągu ostatnich pięciu lat.
• Do głównych czynników wpływających na ten trend należą starzejące się społeczeństwo oraz obecność skażonej żywności gotowej do spożycia (RTE), takiej jak wędzony na zimno łosoś, produkty mięsne i nabiał.
• W 2023 roku Listeria monocytogenes była przyczyną 19 ognisk zakażeń przenoszonych przez żywność, które spowodowały 133 przypadki zachorowań, 84 hospitalizacje i 11 zgonów.
• Listerioza oraz zakażenia wirusem Zachodniego Nilu zostały sklasyfikowane jako najpoważniejsze choroby odzwierzęce w 2023 roku ze względu na wysokie wskaźniki hospitalizacji i śmiertelności. Te dane wskazują na konieczność wzmocnienia działań w zakresie monitorowania i zapobiegania tym zagrożeniom zdrowotnym.

Ograniczanie ryzyka związanego z patogenami przenoszonymi przez żywność

Raport zawiera również aktualne informacje na temat zoonoz, takich jak bruceloza, bąblowica, gorączka Q, wścieklizna, toksoplazmoza, włośnica, gruźlica wywołana przez Mycobacterium bovis lub M. caprae.

Dane podkreślają kluczowe znaczenie solidnego nadzoru i skutecznych działań kontrolnych w ograniczaniu ryzyka związanego z patogenami przenoszonymi przez żywność.

---

Wsparcie Mérieux NutriSciences

Jako globalny partner branży spożywczej, Mérieux NutriSciences dostarcza aktualne dane dotyczące alertów żywnościowych i oszustw, pomagając firmom zapewnić bezpieczeństwo żywności i eliminację patogenów przenoszonych przez żywność. Nasze kompleksowe usługi obejmują:

• Usługi analityczne: Zaawansowane analizy mikrobiologiczne, umożliwiające wykrywanie i ilościowe oznaczanie patogenów w żywności, w tym oznaczanie liczby jednostek tworzących kolonie (CFU/g).
• Konsultacje i audyty: Wsparcie w kontrolowaniu bezpieczeństwa mikrobiologicznego produktów spożywczych oraz w spełnianiu wymagań regulacyjnych.
• Z myślą o zdrowiu konsumentów, Mérieux NutriSciences wykorzystuje szybkie i niezawodne metody, aby wspierać strategie bezpieczeństwa żywności na całym świecie.