Uncategorized

Alko-tubki – czyli dlaczego było możliwe wprowadzenie napojów alkoholowych w opakowaniach typu „punch”?

Capture of a serene mountain valley at sunrise with lush rice paddies and rustic huts.

Możliwość wprowadzania do obrotu napojów alkoholowych (napojów spirytusowych, win, piwa, i innych niesklasyfikowanych napojów spirytusowych) reguluje szereg przepisów prawnych. W tym przypadku (w zakresie napojów spirytusowych) bierzemy pod uwagę między innymi:

  1. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004
  2. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/787 z dnia 17 kwietnia 2019 r. w sprawie definicji, opisu, prezentacji i etykietowania napojów spirytusowych, stosowania nazw napojów spirytusowych w prezentacji i etykietowaniu innych środków spożywczych, ochrony oznaczeń geograficznych napojów spirytusowych, wykorzystywania alkoholu etylowego i destylatów pochodzenia rolniczego w napojach alkoholowych, a także uchylające rozporządzenie (WE) nr 110/2008
  3. Ustawa z dnia 7 maja 2009 r. o towarach paczkowanych (Dz.U. 2022 poz. 2255).
  4. Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. 2023 poz 2151 t.j.).

Żaden z tych aktów prawnych nie nakazuje wprost wprowadzania do obrotu napojów alkoholowych w określonych rodzajach opakowań (np. szklane, plastikowe czy metalowe), jak również w żadnym z tych aktów prawnych nie znajduje się konkretny zapis zakazujący stosowania danego rodzaju materiału opakowaniowego.

Analizując jednak samą postać opakowania oraz jego oznakowanie należy ocenić to opakowanie na zgodność z art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia (UE) nr 1169/2011, w którym ustanowiono, iż informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać konsumenta w błąd w szczególności co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji. Ponadto zgodnie z art. 7 ust. 2 ww. rozporządzenia informacje na temat żywności muszą być rzetelne, jasne i łatwe do zrozumienia dla konsumenta, a stosownie do art. 4 ww. rozporządzenia ust. 1, 2 i 3 mają również zastosowanie do reklamy i prezentacji środków spożywczych, w szczególności kształtu, wyglądu lub opakowania, zastosowanych materiałów opakowaniowych, sposobu ustawienia oraz otoczenia, w jakim są pokazywane.

W przypadku alko-tubek – wszystkie informacje przeznaczone dla konsumentów, a obowiązkowe do przedstawienia na tym środku spożywczym były zamieszczone, jednak sposób przedstawienia tych informacji – kolorystyka, szata graficzna oraz wygląd mogły spowodować, że po opakowanie przypadkowo może sięgnąć dziecko (raczej nie w sklepie, gdzie zgodnie z prawem powinno być prezentowane w wydzielonym stanowisku w przypadku  samoobsługowych placówek handlowych o powierzchni sprzedażowej powyżej 200 m2 ) ale np. w domu. W przypadku konsumenta określanego w prawie jako przeciętnego konsumenta (wystarczająco uważnego i czytającego informacje) o pomyłkę byłoby raczej trudno.

Biorąc zaś pod uwagę formę wprowadzenia do obrotu – to Załącznik nr 1 do Ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o towarach paczkowanych podaje tylko wykaz produktów, które mogą być wprowadzane do obrotu wyłącznie w opakowaniach jednostkowych o określonych ilościach nominalnych towaru paczkowanego oraz te ilości nominalne. Wśród tych produktów są wymienione między innymi napoje spirytusowe zdefiniowane w art. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 110/2008 z dnia 15 stycznia 2008 r. w sprawie definicji, opisu, prezentacji, etykietowania i ochrony oznaczeń geograficznych napojów spirytusowych oraz uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 1576/89 (kod CN 2208) – które mogą być wprowadzane do obrotu w nominalnej ilości zawartości w zakresie od 100 ml do 2000 ml wyłącznie 9 następujących nominalnych ilości: 100 – 200 – 350 – 500 – 700 – 1000 – 1500 – 1750 – 2000. Nie jest natomiast podany wymóg formy tego opakowania – czyli np. butelka, puszka, karton PET, tubka czy np. plastikowy kubek  itp.

W chwili obecnej w tym zakresie szykuje się jednak zmiana –  Napoje spirytusowe o pojemności do 200 ml będzie można oferować wyłącznie w butelkach lub w puszkach – zgodnie z projektem Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia ………………. 2024 r. w sprawie szczegółowych wymagań w zakresie opakowań niektórych napojów spirytusowych, który został opublikowany w dniu 4 października 2024 roku na stronie  Rządowego Centrum Legislacyjnego .https://legislacja.gov.pl/projekt/12390150

Dodatkowo w projekcie nowego rozporządzenia wskazano, że wprowadzane do obrotu napoje spirytusowe w opakowaniach w postaci butelki albo puszki nie mogą budzić wątpliwości ani wprowadzać w błąd odnośnie do danych umożliwiających identyfikację środka spożywczego oraz odróżnienie go od innych środków spożywczych, w szczególności środków spożywczych przeznaczonych dla dzieci. Przedstawiony projekt rozporządzenia (stan nadzień 04.10.2024) nie obejmie swoimi regulacjami innych napojów alkoholowych –- np.: wina, piwa, win owocowych, win aromatyzowanych itp., i innych  napojów alkoholowych nie spełniających wymagań napoju spirytusowego. W jakiej formie ostatecznie zostanie przyjęty i opublikowany ten projekt rozporządzenia (lub inny) będziemy Państwa informować.