2- i 3-monochloropropano-1,2-diol (2- i 3-MCPD) są zanieczyszczeniami pochodzącymi z procesu produkcji żywności. 2-MCPD, 3-MCPD i estry glicydylowe (GE) są zanieczyszczeniami powstającymi z naturalnych składników żywności pod wpływem ciepła.
Producenci uzyskują oleje jadalne, w tym oleje roślinne i oleje rybne, z różnych surowców takich jak owoce, nasiona, orzechy i ryby. Rafinacja olejów jadalnych (w temperaturze około 200°C lub wyższej) może powodować powstawanie estrów 3-MCPD i GE.
Narażenie na 3-MCPDE i GE może nastąpić poprzez spożycie rafinowanych olejów i różnych produktów spożywczych zawierających rafinowane oleje, takich jak mleko modyfikowane dla niemowląt, suplementy diety, smażone produkty ziemniaczane i produkty piekarnicze. Niektóre ostatnie badania sugerują również, że można je znaleźć w suplementach diety zawierających ryby, algi lub oleje z kryla.
Zanieczyszczenia te są albo tworzone razem z substancjami aromatyzującymi, które mają ogromne znaczenie dla jakości i smaku żywności, albo powstają podczas procesu rafinacji surowców spożywczych. W praktyce trudno jest uniknąć tych związków przy jednoczesnym spełnieniu oczekiwań konsumentów oraz zapewnieniu jakości i bezpieczeństwa produktu.
Ocena ryzyka i narażenie
Panel ekspertów EFSA ds. zanieczyszczeń po raz pierwszy ocenił potencjalne ryzyko związane z 3-MCPD i estrami glicydylowymi (GE) w 2016 roku. Stwierdzono, że GE stanowią zagrożenie dla zdrowia publicznego, ponieważ są genotoksyczne i rakotwórcze, tj. mogą uszkadzać DNA i powodować raka.
Więcej informacji na temat oceny ryzyka i narażenia na 3-MCPD
Regulacje prawne
Rozporządzenie (UE) 2023/915 ustanawia najwyższe dopuszczalne limity 3-MCPD, estrów 3-MCPD i GE w m.in. następujących środkach spożywczych:
- Oleje i tłuszcze roślinne
- Oleje rybne i oleje z organizmów morskich
- Hydrolizowane białko roślinne
- Sos sojowy
- Preparaty do początkowego żywienia niemowląt
- Preparaty do dalszego żywienia niemowląt
- Żywność specjalnego przeznaczenia medycznego przeznaczona dla niemowląt i małych dzieci
Nasze usługi analityczne dotyczące MCPD i estrów glicydylowych
Mérieux NutriSciences oferuje kompleksowe usługi analityczne do monitorowania obecności wolnych, zestryfikowanych i GE MCPD w żywności za pomocą GC-MS/MS. Nasze usługi obejmują:
- 2-MCPD (2-monochloropropano-1,2-diol)
- 3-MCPD (3-monochloropropano-1,2-diol)
- Estry 2-MCPD (estry kwasów tłuszczowych 2-monochloropropano-1,2-diolu)
- Estry 3-MCPD (estry kwasów tłuszczowych 3-monochloropropano-1,2-diolu)
- GE (estry glicydylowe kwasów tłuszczowych)
Ponadto do oznaczania estrów 2- i 3-MCPD oraz GE w matrycach żywności dla dzieci i preparatów do początkowego żywienia niemowląt stosujemy oficjalną metodę AOAC 2018.03 zgodnie z określonymi wymaganiami i limitami.
