Dioksyny i polichlorowane bifenyle (PCB) to chlorowane związki ulegające biokummulacji w łańcuchach pokarmowych, potencjalnie powodujące niekorzystne skutki dla zdrowia.
Dioksyny w żywności
Dioksyny stanowią dwie grupy związków:
Polichlorowane dibenzodioksyny (PCDDs) z 75 kongenerami.
Polichlorowane dibenzofurany (PCDFs) ze 135 kongenerami.
Pewne procesy termiczne i przemysłowe mogą powodować powstawanie tych związków jako niepożądanych produktów ubocznych, pomimo braku ich technologicznego zastosowania.
PCB w żywności
Do lat 80. XX wieku, przed wprowadzeniem zakazu ich stosowania, wiele krajów intensywnie wykorzystywało PCB w zastosowaniach przemysłowych. PCB dzieli się na dioksynopodobne i niedioksynopodobne.
Niedioksynopodobne PCB (NDL PCBs) to trwałe, organiczne substancje chemiczne gromadzące się w środowisku i w ciele ludzi, co jest związane z różnymi skutkami zdrowotnymi. W żywności najwyższe poziomy zanieczyszczenia tymi związkami występują w produktach rybnych, jajach, mleku i mięsie zwierząt lądowych. W przeciwieństwie do nich, żywność pochodzenia roślinnego wykazuje najniższe poziomy zanieczyszczenia (badanie EFSA z 2010 r.). Pasze wykazują podobną tendencję, z wyższymi poziomami zanieczyszczeń w paszach pochodzenia rybnego i niższymi poziomami w paszach pochodzenia roślinnego lub mineralnego.
Narażenie i toksyczność dioksyn i PCB
Dioksyny i PCB są obecne w śladowej ilości w wielu matrycach żywności. Są one odporne na degradację biologiczną, wysoce lipofilowe i gromadzą się w wielu produktach spożywczych, szczególnie tych pochodzenia zwierzęcego. Ich trwałość i tendencja do gromadzenia się w łańcuchu pokarmowym, zwłaszcza w tłuszczu zwierzęcym, nadal budzą obawy dotyczące bezpieczeństwa.
Badania nad narażeniem i toksycznością dioksyn i PCBS
Badania nad toksycznością tych cząsteczek wykazały, że długotrwała ekspozycja na te substancje może negatywnie wpływać na układ nerwowy, odpornościowy i hormonalny. Ponadto są one uważane za rakotwórcze, stanowiąc poważne zagrożenie dla zdrowia konsumentów. Na szczęście nie wszystkie kongenery w tym szerokim zakresie wykazują ten sam poziom toksyczności. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zidentyfikowała 17 dioksyn (PCDD i PCDF) i 12 PCB jako wysoce toksyczne, dla których ustalono współczynnik równoważności toksycznej (TEF). Współczynnik ten pozwala na sumowanie toksyczności różnych dioksyn i związków dioksynopodobnych, umożliwiając porównanie matryc o różnych ilościach kongenerów.
W 2018 r. EFSA potwierdziła ustalenia poprzednich ocen, stwierdzając, że narażenie na dioksyny i dioksynopodobne PCB stanowi zagrożenie dla zdrowia. Dane z krajów europejskich wskazują, że nowy tolerowany poziom spożycia EFSA został przekroczony we wszystkich grupach wiekowych.
Najwyższe dopuszczalne poziomy mają zastosowanie do 17 PCDD/PCDFs, 12 dioksynopodobnych PCBs i 6 niedioksynopodobnych wskaźników PCB, stanowiących łącznie ponad połowę tych, które zwykle znajdują się w żywności i paszy.
Nasze usługi analityczne w zakresie dioksyn i PCB w przemyśle spożywczym
Mérieux NutriSciences zapewnia kompleksowe i niezawodne usługi analityczne w pełni zgodne z aktualnymi wymogami dotyczącymi dioksyn i PCB w żywności, paszach i matrycach środowiskowych.
Dioksyny i polichlorowane bifenyle (PCB) to chlorowane związki ulegające biokummulacji w łańcuchach pokarmowych, potencjalnie powodujące niekorzystne skutki dla zdrowia.
Dioksyny w żywności
Dioksyny stanowią dwie grupy związków:
Polichlorowane dibenzodioksyny (PCDDs) z 75 kongenerami.
Polichlorowane dibenzofurany (PCDFs) ze 135 kongenerami.
Pewne procesy termiczne i przemysłowe mogą powodować powstawanie tych związków jako niepożądanych produktów ubocznych, pomimo braku ich technologicznego zastosowania.
PCB w żywności
Do lat 80. XX wieku, przed wprowadzeniem zakazu ich stosowania, wiele krajów intensywnie wykorzystywało PCB w zastosowaniach przemysłowych. PCB dzieli się na dioksynopodobne i niedioksynopodobne.
Niedioksynopodobne PCB (NDL PCBs) to trwałe, organiczne substancje chemiczne gromadzące się w środowisku i w ciele ludzi, co jest związane z różnymi skutkami zdrowotnymi. W żywności najwyższe poziomy zanieczyszczenia tymi związkami występują w produktach rybnych, jajach, mleku i mięsie zwierząt lądowych. W przeciwieństwie do nich, żywność pochodzenia roślinnego wykazuje najniższe poziomy zanieczyszczenia (badanie EFSA z 2010 r.). Pasze wykazują podobną tendencję, z wyższymi poziomami zanieczyszczeń w paszach pochodzenia rybnego i niższymi poziomami w paszach pochodzenia roślinnego lub mineralnego.
Narażenie i toksyczność dioksyn i PCB
Dioksyny i PCB są obecne w śladowej ilości w wielu matrycach żywności. Są one odporne na degradację biologiczną, wysoce lipofilowe i gromadzą się w wielu produktach spożywczych, szczególnie tych pochodzenia zwierzęcego. Ich trwałość i tendencja do gromadzenia się w łańcuchu pokarmowym, zwłaszcza w tłuszczu zwierzęcym, nadal budzą obawy dotyczące bezpieczeństwa.
Badania nad narażeniem i toksycznością dioksyn i PCBS
Badania nad toksycznością tych cząsteczek wykazały, że długotrwała ekspozycja na te substancje może negatywnie wpływać na układ nerwowy, odpornościowy i hormonalny. Ponadto są one uważane za rakotwórcze, stanowiąc poważne zagrożenie dla zdrowia konsumentów. Na szczęście nie wszystkie kongenery w tym szerokim zakresie wykazują ten sam poziom toksyczności. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zidentyfikowała 17 dioksyn (PCDD i PCDF) i 12 PCB jako wysoce toksyczne, dla których ustalono współczynnik równoważności toksycznej (TEF). Współczynnik ten pozwala na sumowanie toksyczności różnych dioksyn i związków dioksynopodobnych, umożliwiając porównanie matryc o różnych ilościach kongenerów.
W 2018 r. EFSA potwierdziła ustalenia poprzednich ocen, stwierdzając, że narażenie na dioksyny i dioksynopodobne PCB stanowi zagrożenie dla zdrowia. Dane z krajów europejskich wskazują, że nowy tolerowany poziom spożycia EFSA został przekroczony we wszystkich grupach wiekowych.
Najwyższe dopuszczalne poziomy mają zastosowanie do 17 PCDD/PCDFs, 12 dioksynopodobnych PCBs i 6 niedioksynopodobnych wskaźników PCB, stanowiących łącznie ponad połowę tych, które zwykle znajdują się w żywności i paszy.
Nasze usługi analityczne w zakresie dioksyn i PCB w przemyśle spożywczym
Mérieux NutriSciences zapewnia kompleksowe i niezawodne usługi analityczne w pełni zgodne z aktualnymi wymogami dotyczącymi dioksyn i PCB w żywności, paszach i matrycach środowiskowych.