PFAS zaliczane są do hydrofobowych i liofilowych związków fluorowanych, powszechnie wykorzystywanych w przemyśle, jak i w wielu wyrobach codziennego użytku, w tym:

  • w plamoodpornych powłokach tkanin i dywanów
  • olejoodpornych powłokach wyrobów z papieru dopuszczonych do kontaktu z żywnością (papier spożywczy, opakowania do żywności typu fast food, opakowania na popcorn, itp.)
  • pianach gaśniczych, substancji powierzchniowo czynnych stosowanych w górnictwie i wydobyciu ropy naftowej, środków do pielęgnacji podłóg oraz w składzie insektycydów. 

Ważną podgrupą są (per)fluorowane organiczne środki powierzchniowo czynne, do których należą perfluorooktanosulfonian (PFOS) oraz kwas perfluorooktanowy (PFOA).

Związki te są substancjami zaburzającymi gospodarkę hormonalną i coraz więcej dowodów na to, że są one niebezpieczne dla zdrowia. Na przykład, PFOA został zaklasyfikowany przez IARC do grupy 2B, co oznacza, że jest on niewątpliwie rakotwórczy dla zwierząt i prawdopodobnie dla ludzi (badania naukowe na ludziach są nadal w toku).

Kwestia PFAS stała się w ostatnich latach bardzo ważna, ponieważ PFAS są nie tylko szeroko rozpowszechnione w środowisku, ale są również bardzo trwałe, ponieważ nie ulegają rozkładowi pod wpływem powietrza, wody lub światła słonecznego.

Związki te przedostają się do elementów ekosystemu nie tylko wraz ze stałymi, ciekłymi bądź gazowymi produktami ubocznymi różnych procesów, ale również w postaci odpadów lub ścieków, co sprawia, że narażenie na te toksyczne substancje jest nieuniknione, a ich niekorzystny wpływ na organizm ludzki jest tym bardziej znaczący, ze względu na zdolność PFA do bioakumulacji w organizmach żywych (EPA, Agencja Ochrony Środowiska Stanów Zjednoczonych).

PFAS mają szczególnie istotny wpływ na środowisko wodne. We Włoszech, w 2013 r., wydano ostrzeżenie dotyczące PFAS w wodzie zanieczyszczonej przez zrzuty z zakładów przemysłowych wytwarzających związki perfluoroalkilowe.

Zanieczyszczenie środowiska związkami perfluorowanymi jest główną przyczyną skażenia żywności, której spożycie stanowi zagrożenie zdrowotne dla ludzi.

Możliwe źródła ekspozycji ludzi na PFAS z diety to:

  • ryby i inne owoce morza (głównie słodkowodne)
  • owoce i produkty owocowe (występowanie PFOS)
  • mięso i produkty mięsne (w szczególności podroby jadalne i wątroba)

Żywność może być również zanieczyszczona przez migrację PFAS z opakowań do żywności i przyborów kuchennych. Badania potwierdziły, że PFAS są obecne w opakowaniach do żywności, zwłaszcza w opakowaniach stosowanych w fast foodach, które pokryte są olejoodpornymi powłokami.

Zanieczyszczenie wody, żywności i opakowań do żywności związkami perfluorowanymi budzi poważne obawy wśród konsumentów, częściowo dlatego, że badania naukowe sprawdzające ewentualne negatywne skutki dla zdrowia nie zostały jeszcze zakończone.

Pomimo wciąż trwających badań i brakiem jednolitych przepisów prawnych, obserwuję się istotny wzrost świadomości społecznej dotyczącej PFAS:

  • PFOS znajduje się na liście „trwałych zanieczyszczeń organicznych" (POP)
  • PFOA i jego sól amonowych zostały zaliczone do „substancji wzbudzających szczególnie duże obawy" (SVHC)
  • Na podstawie opinii naukowych wydanych przez EFSA na temat substancji per i poli-fluoroalkilowych i zalecono monitorowanie ich obecności i dokładne zbadanie ich wpływu na ludzi.

Specjaliści Mérieux NutriSciences opracowali metodę oznaczania PFAS, za pomocą LC/ESI-MS/MS, w różnych matrycach obejmujących:

  • Wodę
  • Żywność
  • Opakowania do żywności

Ponadto, wciąż pracujemy nad rozszerzeniem oferty analitycznej dotyczącej oznaczenia grupy perfluorowanych związków alifatycznych, tak aby zapewnić naszym klientom kompleksową usługę oznaczenia PFAS.

Woda

Laboratoria Mérieux NutriSciences oznaczają PFAS zawarte w wodzie przy użyciu oficjalnej metody EPA 537 (2009).

Obecnie nie ma zharmonizowanych przepisów UE w sprawie PFAS w wodzie. W konsekwencji każde Państwo Członkowskie przyjęło własne limity odniesienia określone w wytycznych lub w prawie krajowym. Laboratoria Mérieux NutriSciences wykonują oznaczenia PFAS zgodnie z lokalnymi przepisami.

Żywność i opakowania do żywności

Do oznaczania PFAS w żywności i opakowaniach do żywności nasze laboratoria wykorzystują wzorce znakowane izotopowo dla każdego oznaczanego PFAS i przyjmują limity ilościowe zgodne z wytycznymi i prawem krajowym.

Europejskie prawodawstwo nie sprecyzowało przepisów dotyczących PFAS w żywności, nie określono również limitów ich zawartości w żywności. Jednak zgodnie z Zaleceniem Komisji (2010/161/UE) Państwa Członkowskie zaleca się monitorowanie obecności substancji perfluoroalkilowych w żywności:

  • Za pomocą metod chromatograficznych
  • LOQ dla żywności na poziomie 1 μg/kg

Opracowana przez Mérieux NutriSciences metoda oznaczania PFAS w żywności jest zgodna z powyższymi wytycznymi.

Brak jest również oficjalnych limitów migracji dla substancji perfluoroalkilowych zawartych w materiałach przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Jedynym odniesieniem prawnym jest Rozporządzenie 1935/2004, które w odniesieniu do limitów migracji art.3 ustanawia zasadę, że wszelkie materiały lub wyroby przeznaczone do bezpośredniego lub pośredniego kontaktu z żywnością „muszą być wystarczająco obojętne, aby nie powodować przenikania do żywności substancji w ilościach, które mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia człowieka”. W związku z powyższym, monitorowanie obecności PFAS w opakowaniach do żywności jest kluczowym elementem zapewnienia bezpieczeństwa żywności.

Może Cię również zainteresować

POTRZEBUJESZ WIĘCEJ INFORMACJI?

Skontaktuj się z nami!

Latest News
19 listopad 2021
Alkaloidy tropanowe stanowią grupę toksycznych metabolitów wtórnych występujących naturalnie w roślinach kilku rodzin, w tym Solanaceae, Proteaceae, Rhizophoraceae oraz Erythroxylaceae. ...
29 październik 2021
Alkaloidy pirolizydynowe (PA) to związki będące pochodnymi pirolizydyny, stanowią rozległą grupę naturalnych toksyn syntetyzowanych przez wiele gatunków roślin takich jak Asteraceae, Bor...
19 listopad 2021
Alkaloidy tropanowe stanowią grupę toksycznych metabolitów wtórnych występujących naturalnie w roślinach kilku rodzin, w tym Solanaceae, Proteaceae, Rhizophoraceae oraz Erythroxylaceae. ...
29 październik 2021
Alkaloidy pirolizydynowe (PA) to związki będące pochodnymi pirolizydyny, stanowią rozległą grupę naturalnych toksyn syntetyzowanych przez wiele gatunków roślin takich jak Asteraceae, Bor...