Mineral yağ bulaşmasının/kontaminasyonunun çok çeşitli kaynakları olabilir.

EFSA, gıda güvenliği açısından önem taşıyan iki ana MOH türü tanımlamıştır:

MOSH ve MOAH’ın yanı sıra, analizde farklı şekilde değerlendirilmesi gereken ve aynı zamanda olası kontaminasyon kaynaklarına dair çıkarımlar yapılmasına olanak tanıyan diğer madde sınıfları da tespit edilmektedir.

Özellikle polyethylen (PE) veya polypropylen (PP) olmak üzere plastik bazlı ambalaj malzemelerinden gıdaya, POSH olarak adlandırılan poliolefinler geçebilir. POSH yapısal olarak MOSH ile benzerdir ve bu nedenle analitik olarak MOSH’tan ayırt edilemezler. Sentetik yağlama yağları genellikle Polyalphaolefinen (PAO) bazlıdır. Gıda endüstrisinde sıklıkla kullanılırlar. PAO kromatogramdaki tipik profilleri sayesinde tanımlanabilirler. Düzenli aralıklarla 3 ila 4 pik kümesi (peakcluster) görülür. Bu pik deseni genellikle üretim süreci sırasındaki bir kirlenmeye işaret eder

Diğer maddeler kullanılan yapıştırıcılardan ürüne geçebilir. Bunlar ROSH ve ROAH (reçine oligomerlerinden kaynaklanan doymuş veya aromatik hidrokarbonlar) olarak adlandırılır. POSH, PAO ve ROSH, MOSH analogları olarak adlandırılan maddelerdir. Bu maddeler gıda kontaminantlarıdır ve sağlık için potansiyel olarak zararlı kabul edilirler

MOSH/MOAH Düzenlemeleri

Ocak 2017’de yeni bir AB tavsiye kararı, üye devletleri gıdalarda ve gıda ile temas eden maddelerde MOH‘ın izlenmesi konusunda yükümlü kıldı. Bunun üzerine Mart 2019’da “Ortak Araştırma Merkezi JRC” tarafından geliştirilen rehber ilkeler yayınlandı. Nisan 2023’te ise JRC Kılavuzu’nun 2. Versiyonu yayınlandı. Gözden geçirilmiş versiyonda, diğer hususların yanı sıra değerlendirme sırasında artık farklı moleküler ağırlık aralıklarına göre bir sınıflandırma yapılmamakta, ayrıca entegrasyona yönelik yönergeler de yer almaktadır. Rehber ilkeler, izleme sürecine dahil olan tüm taraflarca kullanılabilecek olan numune alma, analiz, yorumlama ve sonuçların raporlanmasına dair önemli bilgiler içermektedir. Farklı  Avrupa ülkeleri çeşitli gıda grupları için kılavuz değerler   belirlemiş  ve  EFSA  görüşleri  toksikolojik açıdan  önemli belirli MOAH bileşiklerini vurgulamıştır. Ortak bir yönetmelik ise henüz çıkarılmamıştır.

Gıdaların kontaminasyonunun değerlendirilmesine yönelik gösterge değerler

Yıllar içinde çeşitli Avrupa ülkelerinde (örneğin Belçika, Almanya) farklı gıda grupları için kılavuz değerler belirlenmiştir. Almanya’da, üç ürün grubu için gösterge değerler ortak bir proje kapsamında güncel veriler temelinde geliştirilmiştir. Diğer ürün gruplarına yönelik değerler 2020, 2021 yıllarında ve vegan ürünler için Eylül 2022’de yayınlanmıştır. Şu anda 9 ürün grubu için gösterge değerler mevcuttur. MOSH için gösterge değerler belirlenmiş olup, MOAH‘ın potansiyel kanserojen etkisi nedeniyle genel olarak önlenmesi gerekmektedir. Çeşitli EFSA görüşlerinde, özellikle 3 ila 7 halkalı aromatikler toksikolojik açıdan ilgili MOAH olarak vurgulanmıştır.

Nisan 2022’de ScoPAFF (Bitkiler, Hayvanlar, Gıda ve Yem Daimi Komitesi), MOAH’a ilişkin 2019 tarihli beyanının revizyonunu yayınladı. Yeni görüşün ana noktası, bebek mamalarındaki MOAH kalıntılarının değerlendirilmesine yönelik tavsiyenin tüm gıda türlerine genişletilmesidir. Analizler ve numune alma işlemleri, Verordnung (EG) Nr. 333/2007 hükümlerine ve JRC kılavuzuna uygun olarak gerçekleştirilmelidir. Gıdalardaki MOAH konsantrasyonlarının toplamı aşağıdaki maksimum LOQ (tayin sınırı) değerlerinin üzerinde olduğunda, ürünlerin piyasadan çekilmesi veya gerektiğinde tüm üye devletler tarafından tek tip bir uygulama yaklaşımıyla geri çağrılması gerektiği belirtilmektedir:

• Düşük yağ/sıvı yağ içeriğine sahip gıdalar (≤ %4 yağ/sıvı yağ) için 0,5 mg/kg.
• Daha yüksek yağ/sıvı yağ içeriğine sahip gıdalarda (> %4 yağ/sıvı yağ, ≤ %50 yağ/sıvı yağ) 1 mg/kg.
• Katı/sıvı yağlar veya > %50 yağ/sıvı yağ içeren gıdalar için 2 mg/kg

MOSH/MOAH kontaminasyonunun potansiyel kaynakları

Hem gıdalarda hem de ambalajlarda mineral yağların bulunması araştırmaların merkezinde yer almaktadır. Bitkilerin yetiştirilmesi ve hasadı sırasında, pestisitler veya hasat makineleri nedeniyle ürüne bulaşmalar meydana gelebilir. Bunlar, tüm tedarik zinciri boyunca ambalajlama aşamasına kadar artmaya devam edebilir. Hammadde taşımacılığı ve işleme sırasında yapılacak erken bir analiz, kontaminasyon kaynaklarının zamanında tespit edilmesine, süreçlerin hızlı ve güvenilir bir şekilde optimize edilmesine ve uygun olmayan hammaddelerin daha fazla işlenmesinden kaynaklanan maliyetlerin önlenmesine yardımcı olabilir. Hızlı analiz hizmetimizle sektörün hız ve pazara arz süresi konusundaki özel gereksinimlerine yanıt verebilecek durumdayız.

Gıdaların kontaminasyonunda bir diğer kaynak ise MOH’ın migrasyon yoluyla geçebildiği gıda ambalajlarıdır. Bunlar geri dönüştürülmüş karton ambalajlarda bulunur ve muhtemelen matbaa mürekkeplerinden kaynaklanır.

Kontaminasyonun kaynağını değerlendirme görevi; gıda üreticileri, satıcıları ve analiz laboratuvarları için önemli bir konudur. Mineral yağlar nedeniyle gıda kontaminasyonunun en önemli kaynakları arasında şunlar yer alır:

Merieux NutriSciences olarak MOH analizlerinde yetkili laboratuvarlarımız; her türlü gıda, hammadde, ambalaj malzemesi, matbaa mürekkebi, yağlama yağı ve kozmetikte olası bir MOH kirliliğinin analizi için akredite edilmiştir.

MOSH/MOAH Analizindeki Uzmanlığımız

Gelişmiş kromatografi tekniklerimiz ve nitelikli uzmanlarımız , kapsamlı MOSH/MOAH analizleri gerçekleştirmemizi ve değer zincirinizi etkin bir şekilde korumamızı sağlar.  Analizlerimiz, BfR direktiflerine dayanmaktadır ve Avrupa Komisyonu Ortak Araştırma Merkezi’nin gıdalarda ve gıda temaslı maddelerde Avrupa mineral yağ izleme kapsamındaki analitiğe yönelik 2019 kılavuzu ile uyumludur.

Değer zincirinizi korumak için en son teknolojiye sahip kromatografi ve nitelikli uzmanlardan oluşan ekibimizle kapsamlı MOSH/MOAH analizi gerçekleştiriyoruz. Gıda işleme sırasında bile hammaddelerde olası mineral yağ kontaminasyonuna yönelik hızlı ve güvenilir testler sunuyoruz.

MOSH/MOAH Analizindeki Yöntemlerimiz

Çalışma Gruplarına Katılım